4 dakika okuma süresi
Memedeki iyi huylu kitleyi çıkarmak için açık ameliyat şart değil. Fibroadenomlarda vakum destekli eksizyon, uygun hastalarda kitlenin küçük bir girişten tamamen çıkarılmasını sağlayabiliyor. Seçilmiş küçük meme kanserlerinde ise dondurarak tedavi (kriyoablasyon), bilimsel verilerle desteklenen bir seçenek olarak öne çıkıyor.
Memede ele gelen bir kitle, kanser korkusunun yanında ameliyat, iz kalması ve meme şeklindeki değişiklik kaygısını da beraberinde getiriyor. Oysa özellikle sık görülen iyi huylu meme kitlelerinden fibroadenomlarda, tedavi gerektiğinde açık ameliyat tek seçenek değil. Görüntüleme ve biyopsi sonuçları birbiriyle uyumlu olan, uygun büyüklük ve yerleşimdeki fibroadenomlar vakum destekli eksizyon yöntemiyle çıkarılabiliyor. Şikâyet oluşturmayan, iyi huyluluğu doğrulanmış birçok fibroadenomda ise herhangi bir müdahale gerekmiyor (Fibroadenomlar ne zaman tedavi edilmeli?).
Vakum destekli biyopsi cihazı, uygun lezyonlarda yalnızca tanı için küçük bir örnek almak amacıyla kullanılmıyor. Ultrason eşliğinde ve lokal anestezi altında, birkaç milimetrelik bir cilt girişinden kitleye ulaşılıyor. Özel kesici ve vakum sistemi, dokuyu ardışık parçalar halinde alarak kitlenin tamamının çıkarılmasını hedefliyor. Bu uygulama vakum destekli (vakumlu) eksizyon olarak adlandırılıyor.
2021 yılında yayımlanan, 26 çalışmadan toplam 18.170 hastanın değerlendirildiği meta-analizde, iyi huylu meme lezyonlarında vakum destekli eksizyonun tam çıkarılma oranı %93 olarak bildirildi. Bu sonuç, uygun hastalarda açık ameliyata ihtiyaç duyulmadan tedavi yapılabildiğini gösteriyor.
Ancak başarı, kitlenin büyüklüğüne ve özelliklerine bağlıdır. Kalan doku veya yeniden büyüme olasılığı nedeniyle işlem sonrasında takip önemlidir. İşlem sonrasında morarma, ağrı ve kan birikimi (hematom) görülebilir.
Fibroadenomlarda kriyoablasyon gibi yöntemler de kullanılabilir. Vakum destekli eksizyonda kitle vücuttan çıkarılırken, kriyoablasyonda kitle dondurularak etkisizleştiriliyor ve zaman içinde küçülmesi bekleniyor. Yöntem seçimi, kitlenin özellikleri ve hastanın tercihleri birlikte değerlendirilerek yapılıyor. Tüm seçeneklerin karşılaştırması için Ameliyatsız Fibroadenom (Meme Kitlesi) Tedavisi sayfamıza bakabilirsiniz.
IceCure ProSense sistemiyle yürütülen çok merkezli ICE3 çalışmasının 2024’te yayımlanan sonuçlarında, protokol koşullarını karşılayan 194 hastada beş yıllık aynı memede tümör nüksü yüzde 4,3 olarak bildirildi. Çalışma, küçük ve biyolojik olarak düşük riskli kanserlerde kriyoablasyonun potansiyelini ortaya koydu; ancak cerrahiyle doğrudan karşılaştırmalı değildi.
Amerikan Meme Cerrahları Derneği’nin (ASBrS) 2026 rehberi de meme kanserinde kriyoablasyonu şu özellikleri taşıyan uygun kanserlerde tanımlıyor:
Tedavi, meme konusunda uzman bir ekip tarafından planlanmalı; hormon tedavisi, gerektiğinde radyoterapi ve düzenli takip ayrıca değerlendirilmelidir.
Memedeki bir kitlenin tedavisinde, doğru tanı ve doğru hasta seçimiyle açık ameliyatın ötesinde seçenekler var.
Görüntüleme ve biyopsi sonuçları uyumlu, iyi huylu ve uygun büyüklük ile yerleşimdeki fibroadenomlar, vakum destekli eksizyonla birkaç milimetrelik bir girişten lokal anestezi altında çıkarılabilir. Hastalar çoğunlukla aynı gün evlerine dönebilir.
18.170 hastayı kapsayan 2021 tarihli bir meta-analizde, iyi huylu meme lezyonlarında tam çıkarılma oranı %93 olarak bildirilmiştir. Başarı kitlenin büyüklüğüne ve özelliklerine bağlıdır; işlem sonrası takip önerilir.
Vakum destekli eksizyonda kitle vücuttan çıkarılır ve patolojik incelemeye gönderilebilir. Kriyoablasyonda ise kitle yerinde dondurularak etkisizleştirilir ve zaman içinde küçülmesi beklenir.
Amerikan Meme Cerrahları Derneği’nin 2026 rehberi, kriyoablasyonu 70 yaş ve üzeri, en fazla 1,5 cm, tek odaklı, hormon duyarlı, HER2-negatif ve lenf bezlerine yayılmamış seçilmiş meme kanserlerinde tanımlamaktadır. Tedavi uzman bir meme ekibi tarafından planlanmalıdır.
İlgili videoVARİS, TİROİD NODÜLLERİ VE MEME KİTLELERİNDE AMELİYATSIZ TEDAVİLER
İlgili videoMEME KİTLELERİ VE RAHİM MİYOMLARI
İlgili videoFİBROADENOMLARIN AMELİYATSIZ TEDAVİSİBu konuyla ilgili diğer makale ve videolarımız.