6 dakika okuma süresi
Miyom ameliyatsız tedavi edilir mi? Belirti veren miyomların önemli bir bölümünde bugün rahmi koruyan, cerrahi kesi gerektirmeyen seçenekler mevcuttur. Yine de her miyom için ameliyatsız yol uygun değildir ve bazı durumlarda ameliyat daha doğru bir seçim olabilir. Bu sayfada miyom ameliyatı ile ameliyatsız tedaviyi genel hatlarıyla karşılaştırıyor, rahim alınmasının gerçekten şart olup olmadığını ve miyom ameliyatı ile rahim alınması risklerini sade bir dille anlatıyoruz.
Miyomlar rahim kasından gelişen iyi huylu tümörlerdir. Birçok kadında hiç belirti vermez ve tedavi gerektirmez; düzenli kontrol yeterli olabilir. Tedavi gündeme geldiğinde ise ilk sorulması gereken soru, sorunun rahmin tamamen alınmasını gerektirip gerektirmediğidir.
Geçmişte büyük ya da çok sayıda miyomda rahmin alınması sık önerilen bir yoldu. Bugün ise iyi huylu miyomların çoğunda öncelik, şikâyetleri gidermek ve mümkünse rahmi korumaktır. Hangi yolun size uygun olduğu; miyomun sayısına, boyutuna, yerleşimine, yaşınıza, gebelik planınıza ve kendi tercihinize göre belirlenir.
Miyomektomi, rahim yerinde bırakılarak yalnızca miyomların çıkarılmasıdır. Miyomun yerine göre histeroskopik (vajinal yoldan), laparoskopik (kapalı) ya da açık yöntemle yapılabilir. Rahim korunduğu için yakın dönemde gebelik planlayan kadınlarda sık tercih edilir. Kalan rahim dokusunda zamanla yeni miyomlar gelişebileceği bilinmelidir.
Histerektomi, rahmin cerrahi olarak tamamen çıkarılmasıdır. Miyomların tekrar etmesi söz konusu olmaz; ancak geri dönüşü yoktur ve doğurganlığı kalıcı olarak sonlandırır. Genel anestezi, hastanede yatış ve birkaç haftalık bir toparlanma dönemi gerektirir.
Ameliyatsız miyom tedavileri girişimsel radyoloji ve görüntüleme rehberliğinde yapılır; ortak noktaları rahmin yerinde kalması ve cerrahi kesi yapılmamasıdır.
Yöntemlerin nasıl uygulandığını adım adım görmek isterseniz miyom tedavisi nasıl yapılır rehberimizi, üç ameliyatsız yöntemin genel tanıtımı için ameliyatsız miyom tedavisi sayfamızı inceleyebilirsiniz.
| Özellik | Ameliyatsız tedavi | Miyomektomi | Histerektomi |
|---|---|---|---|
| Rahim | Korunur | Korunur | Alınır |
| Cerrahi kesi | Yok | Tekniğe göre değişir | Tekniğe göre değişir |
| Anestezi | Çoğunlukla lokal anestezi ve/veya sedasyon | Çoğunlukla genel anestezi | Genel anestezi |
| Toparlanma | Genellikle daha kısa | Tekniğe göre kısa ya da uzun | Genellikle daha uzun |
| Miyom tekrarı / ek tedavi | Bir kısım hastada ileride ek tedavi gerekebilir | Yeni miyom gelişebilir | Miyom tekrarı olmaz |
| Gebelik planı | Yönteme göre bireysel değerlendirme | Uygun hastalarda sık tercih edilir | Mümkün değil |
Embolizasyon ile ameliyatın birebir ayrıntılı karşılaştırması için miyom embolizasyonu mu, ameliyat mı? karar rehberimize göz atabilirsiniz.
Histerektomi pek çok kadın için güvenli ve doğru bir tedavidir; amaç korkutmak değil, geri dönüşü olmayan bir karar öncesinde bütün seçenekleri bilmektir. Her büyük ameliyatta olduğu gibi anestezi, kanama, enfeksiyon, çevre organlarda yaralanma ve pıhtı gibi ameliyata bağlı riskler vardır.
Uzun dönemde ise doğurganlığın sona ermesi, yumurtalıklar da alınırsa cerrahi menopoz ve buna bağlı yakınmalar gibi etkiler gündeme gelir. Yumurtalıklar korunsa bile hormonal dengeyi, kemik ve kalp-damar sağlığını ilgilendiren olası etkiler tartışılmaktadır; bu etkiler kişiden kişiye değişir ve özellikle genç yaşta verilen kararlarda önem kazanır. Konunun ayrıntılı anlatımı için histerektominin dezavantajları yazımızı okuyabilirsiniz.
Miyomektomide de ameliyata bağlı riskler vardır. Çok sayıda ya da büyük miyomda ameliyat sırasında kanama artabilir ve nadiren planlanandan farklı olarak rahmin alınması gerekebilir. Bu ihtimal ameliyat öncesinde hekiminizle konuşulmalıdır.
Miyomun neden geliştiği ve hormonların rolü kararı doğrudan değiştirmese de merak edilen bir konudur; bunun için miyom neden olur yazısına bakabilirsiniz.
Doğru seçim, muayene ve görüntülemeyle netleşir. Miyomun sayısı, boyutu, konumu ve kanlanma özelliği ayrıntılı olarak pelvik MR ile değerlendirilir; kadın hastalıkları muayenesi ve gerekli tetkikler bu değerlendirmeyi tamamlar. Girişimsel radyoloji ve kadın doğum görüşlerinin birlikte alınması, ameliyatlı ve ameliyatsız seçeneklerin tarafsız biçimde konuşulmasını sağlar.
Kararı verirken şu soruları kendinize ve hekiminize sorabilirsiniz: Şikâyetlerim neler ve ne kadar etkileniyorum? Gebelik planım var mı? Rahmimi korumak benim için ne kadar önemli? Her seçeneğin bende olası yararı ve riski nedir?
Uygun hastalarda evet. Embolizasyon, HIFU ve RF ablasyon gibi yöntemler rahmi koruyarak ve cerrahi kesi yapmadan miyom şikâyetlerini azaltmayı hedefler; uygunluk muayene ve MR ile belirlenir.
Büyük olması tek başına rahmin alınmasını zorunlu kılmaz. Büyük ya da çok sayıda miyomda rahmi koruyan seçenekler de değerlendirilebilir; ancak bazı durumlarda cerrahi daha uygun olabilir ve bu karar bireysel olarak verilir.
Tedavi edilen miyomun yeniden büyümesi beklenmez; ancak zamanla yeni miyomlar gelişebilir ve bir kısım hastada ileride ek tedavi gerekebilir. Bu durum miyomektomi için de geçerlidir.
Yumurtalıklar korunursa hemen menopoza girilmez, ancak adetler sona erer. Yumurtalıklar da alınırsa cerrahi menopoz başlar.
Gebelik planı yöntem seçimini en çok etkileyen konulardan biridir. Uygun hastalarda miyomektomi sık tercih edilir; ameliyatsız yöntemler bireysel olarak değerlendirilir. Embolizasyon özelinde embolizasyon sonrası gebelik yazımıza bakabilirsiniz.
Beslenme genel sağlığı destekler ancak belirti veren miyomun tedavisinin yerini tutmaz. Konuyla ilgili ayrıntılar için miyomda beslenme yazısını okuyabilirsiniz.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi kararı muayene ve görüntüleme sonrası hekiminizle birlikte verilir.
Bu konuyla ilgili diğer makale ve videolarımız.